d’Overdracht Nieuws

Help, de waarde van mijn bedrijf

Tue, 15 Sep 2009 15:13:54 +0200

Menselijk kapitaal is steeds meer bepalend voor de aantrekkelijkheid en daarmee de waarde van een bedrijf. Echter is menselijk kapitaal vaak weinig tastbaar, onvoorspelbaar en zeer mobiel.

Waarde loopt elke avond deur uit
Nederland is steeds meer een kenniseconomie. Dit betekent dat kennis en ervaring de concurrentiepositie en daarmee het bestaansrecht van een onderneming bepalen. Bij een bedrijfsoverdracht betekent dit dat het menselijk kapitaal doorslaggevend is voor de aantrekkelijkheid, de waarde en het succes van de bedrijfsoverdracht.

Bij bedrijven die bijvoorbeeld hoogopgeleid personeel bij overheidsinstanties detacheren, sterk afhankelijk zijn van (ambachtelijk) vakmanschap of van creatieve mensen, is het menselijk kapitaal een belangrijke activa en daarmee sterk waardebepalend voor een eventuele overname. Echter zit de kennis van deze bedrijven in de ‘hoofden’ van de medewerkers. Elke avond loopt als het ware de kennis, en daarmee de waarde van het bedrijf, de deur uit om hopelijk de volgende dag weer terug te keren. Dit betekent dat bedrijven zonder deze medewerkers feitelijk weinig waard zijn.

Mensen waardebepalend
Bij een bedrijfsoverdracht in dergelijke bedrijven is de menselijke factor dus bepalend voor de aantrekkelijkheid en daarmee doorslaggevend voor een succesvolle overname. Ziet het personeel, om welke reden dan ook, de voorgenomen bedrijfsovername niet zitten, dan gaat de overname simpelweg niet door. Als de overname toch wordt doorgezet, dan is de (financiële) ramp voor de nieuwe eigenaar niet te overzien. Immers, hoog- en speciaal opgeleide mensen kunnen bijna overal terecht en zullen bij onvrede binnen de kortste keren verkassen naar een andere werkgever. In de praktijk is dit vele malen voorgekomen met alle desastreuze gevolgen van dien.

De verkoper komt in deze gevallen vaak ook niet ongeschonden uit de strijd omdat er een claim wordt neergelegd of omdat de verkoper de overnamesom niet in een keer heeft gekregen en dus afhankelijk is van de toekomstige resultaten van de onderneming.

Kennis en ervaring aan bedrijf binden
Het is dan ook belangrijk om zoveel als mogelijk kennis en procedures vast te leggen op papier zodat deze (beter) overdraagbaar zijn en betreffende kennis en ervaring in het bedrijf vastgelegd kan worden. Dit kan bijvoorbeeld kennis en ervaring vastleggen in onderzoeken, boeken en andere publicaties. Anderzijds is het belangrijk om een koper te vinden die ‘naadloos’ past bij het bedrijf en de medewerkers. Dit betekent in de praktijk dat de ideale kandidaat voorkeur moet krijgen boven de meest betalende kandidaat omdat uiteindelijk de satisfactie van de medewerkers met de bedrijfsovername het succes van de overdracht bepalen.

Win-win
Het zijn dus niet alleen de verkoper en de koper die tevreden moeten zijn met de overname, ook de medewerkers zijn in hoge mate bepalend voor het succes van een bedrijfsovername. Een bedrijfsovername moet een win-win situatie opleveren voor alle betrokkenen. Is dit niet het geval, dan is de kans groot dat de overname mislukt of dat waarde van het bedrijf binnen afzienbare tijd na de overname ‘wegloopt’.

Door Piet Regnerus

Gerelateerde berichten:
1. Factoren voor een succesvolle bedrijfsoverdracht
2. Hoe krijgt een bedrijf een flauwekulprijs
3. Bel me op mijn Google-nummer

Nooit meer hetzelfde

Sat, 5 Sep 2009 15:21:25 +0200

Hoe de risico’s, financiering en de aantrekkelijkheid van bedrijven steeds meer bepalend worden voor een succesvolle bedrijfsoverdracht.

Onze westerse economieën worden meer en meer complex en veranderen steeds sneller. Ondernemers moeten met deze stroom mee zwemmen om het bestaansrecht van hun onderneming nu en in de toekomst te kunnen borgen. De huidige laagconjunctuur staat borg voor drastische veranderingen voor bedrijven, vooral als deze zich in een overdrachtssituatie bevinden.

De harde weg
Waar in het verleden kopende partijen veel op hun gevoel, ambitie en cijfers bedrijven kochten, worden ze door alle gebeurtenissen van de afgelopen tijd steeds meer kritisch en rationeel bij het kopen van een bedrijf of een onderdeel ervan.

Teveel ondernemers zijn namelijk via de harde weg erachter gekomen dat een bedrijfsovername een zeer complex verhaal is en dat in een groot aantal gevallen de op het eerste gezicht zo succesvolle overname na verloop van tijd uitdraait op een nachtmerrie. Anderzijds zijn banken zeer terughoudend geworden in het financieren van bedrijfsovernames die vaak de nodige onzekerheden en daarmee risico’s kennen.

Zekerheden Het is niet dat de banken niet willen financieren, echter wordt de lat voor wat betreft de eigen inbreng van middelen en zekerheden zo hoog gelegd dat veel ondernemers weinig voelen voor het starten, dan wel uitbreiden, door een bedrijfsovername. Dit betekent dat er een kopersmarkt is ontstaan die de nodige prijsdruk oplevert.
Hierbij in ogenschouw nemend dat binnen een paar jaar een stortvloed aan ondernemingen op de markt komt door het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd van veel babyboomers, voorspellen deze vooruitzichten weinig goeds voor verkopers van bedrijven.

Kansen Het wordt dus hoog tijd dat ondernemers die hun bedrijf in de nabije toekomst willen verkopen zich beginnen te beseffen wat er in de markt voor bedrijfsoverdracht en bedrijfsovername speelt.
Concreet betekent dit een tijdige en gedegen voorbereiding van de bedrijfsoverdracht. Structureren, optimaliseren en ballast elimineren zijn hierbij naar mijn mening de drie kernwoorden, immers kopers worden steeds kritischer en banken nemen steeds minder risico’s. Een ‘opgeruimd huis’, een positief trackrecord en transparantie zijn minimale vereisten wil een bedrijf überhaupt aantrekkelijk zijn voor potentiële kopers.

Win win De praktijk van bedrijfsoverdracht en bedrijfsovername laat tot op de dag van vandaag zien dat zowel de koper als de verkoper ieder voor zich aan het vechten is. Tot op zekere hoogte is hier niets mis mee, zij het niet dat dit narcisme vaak uitloopt op een mislukte overname. Mijn stellige overtuiging is dat er tenminste vijf partijen een win wingevoel moeten hebben bij een overdracht.

Naast de koper en de verkoper zijn dat natuurlijk de medewerkers en de klanten, maar ook leveranciers worden steeds belangrijker en bepalend voor het succes van ondernemingen. Er zijn genoeg voorbeelden te noemen die bewijzen dat veel ondernemers vorenstaande nog niet echt hebben begrepen. Dit betekent uiteindelijk een groot verlies aan kapitaal, kennis en ervaring en werkgelegenheid. Ook hier geldt weer dat een tijdige en gedegen voorbereiding en begeleiding door een deskundige veel leed kan voorkomen.

Andere tijden De tijd dat er uitsluitend naar mooie cijfers werd gekeken is definitief voorbij. Ondernemers die hun bedrijf succesvol willen overdragen zullen moeten beseffen dat we in andere tijden zijn aanbeland. Dit betekent dat een ondernemer die zijn bedrijf succesvol wil overdragen zich zal moeten verdiepen in zijn belangrijkste klant: de eventuele koper van zijn bedrijf.

Anderzijds is het vastleggen en aantoonbaar maken van immateriële activa (goodwill) een must. Kopers zijn namelijk niet langer bereid om voor ‘lucht’ te betalen. En ook al is een koper wel bereid om een grote som goodwill te betalen, dan is er nog de bank die hier een stokje voor steekt door het weigeren van de financiering. Kortom: ondernemers, maakt uw borst maar nat, een bedrijfsoverdracht wordt nooit meer hetzelfde!

Piet Regnerus is directeur van 2Excell bv en ANY Concept bv (oa. Omzetbeurs.nl en Totaalduurzaam.nl). De blogs van Piet gaan over zijn specialiteiten zoals bedrijfsoverdracht- en overnames, duurzaam ondernemen en overige MKB-gerelateerde zaken.

Aantal fusies en overnames drastisch afgenomen

Thu, 3 Sep 2009 15:07:33 +0200

Het aandeel van de grote advocatenkantoren op de fusie- en overnamemarkt is sinds de crisis sterk toegenomen. Dat gaat ten koste van kantoren in het middensegment van de markt. Dit blijkt uit het eerste-halfjaarrapport van fusie- en overnamedatabank OverFusies.nl. "De toename van het aandeel van de grote kantoren vergroot de kans op een 'shake out' in het middensegment van de markt."

Het totaal aantal deals is sinds het begin van de crisis in 2007 drastisch gedaald, maar de grotere kantoren hebben het aantal deals relatief stabiel gehouden. Het marktaandeel van de grote kantoren is - gemeten naar aantal deals - gegroeid van 36% in 2007, naar 56% in 2009.

Aandeel topkantoren in dealtotaal
In het halfjaarrapport zijn de deals van zeven kantoren opgeteld. Het zijn de kantoren die in alle jaarrapporten van OverFusies.nl sinds 2005 in de top 10 stonden, gesorteerd naar dealaantal. Dit zijn Loyens & Loeff, Allen & Overy, De Brauw Blackstone Westbroek, Stibbe, Houthoff Buruma, NautaDutilh en Freshfields Bruckhaus Deringer.

In het eerste halfjaar van 2007, vlak voor het begin van de crisis, zijn er in totaal 421 deals gesloten. Dit aantal is in de twee jaar daarna met 57% gedaald, naar 184 deals. Het aantal deals van de zeven kantoren is in dezelfde periode met 31% gedaald.

De totale dealwaarde is tussen 2007 en 2009 met 72% gedaald van € 96 naar € 27 miljard, terwijl de zeven kantoren in dezelfde periode 20% aan marktaandeel hebben gewonnen. Volgens onderzoeker Willem van Oosten van OverFusies.nl kan dit gevolgen hebben voor de andere adviseurs: "Je kunt concluderen dat de grote kantoren 'naar beneden graven' en marktaandeel afsnoepen van de overname-adviseurs die actief zijn in de mid-market. Dit zou op termijn tot een shake-out in het middensegment van de markt kunnen leiden."

In het rapport worden ook ranglijsten gepresenteerd van fusie- en overnameadviseurs. Hieruit blijkt dat advocatenkantoor Freshfields Bruckhaus Deringer met € 10,74 miljard de grootste dealwaarde heeft genoteerd, en Allen & Overy met twintig deals het grootste dealaantal. Van de financieel adviseurs staat de corporate finance-afdeling van Deloitte zowel met de grootste dealwaarde, als het grootste aantal deals op de eerste plaats.

Zes lessen rond een bedrijfsverkoop

Fri, 12 Jun 2009 15:07:29 +0200

Uit onderzoek blijkt dat tienduizenden dga's in de komende jaren met pensioen gaan. Gelukkig staat op elke straathoek een hulpverlener klaar. Henk Kwakkel (48) van PricewaterhouseCoopers adviseert ondernemers.Hoge bloeddruk, hartkloppingen, opvliegendheid, rusteloosheid, slaapgebrek, vermoeidheid. Voor menig terugtredend ondernemer is de overdracht van zijn bedrijf een regelrechte ramp.

Uit onderzoek blijkt dat tienduizenden dga's in de komende jaren met pensioen gaan. Gelukkig staat op elke straathoek een hulpverlener klaar. Kamer van Koophandel Nederland organiseerde onlangs een themadag bedrijfsoverdracht, compleet met coaches, checklists en adviezen in de categorie 'begin tijdig'.

Eerst rustig nadenken dan doen
Henk Kwakkel (48) ergert zich aan deze aanpak. Volgens hem gaat aan een geslaagde overdracht altijd een 'strategisch proces van heroriëntatie' vooraf. Kwakkel, adviseur bij PricewaterhouseCoopers en daarnaast docent en promovendus aan de Vrije Universiteit, is een vurig pleitbezorger van een fundamentele benadering.

Zes vragen over zijn stappenplan.

Waarmee begint een goede bedrijfsoverdracht?
'Stel jezelf de vraag: wat voor bedrijf heb ik? De bedrijfskundige invalshoek is relevant want daarmee valideer je je keuzen. Waar voegt mijn bedrijf waarde toe? Met welke producten of diensten kan de onderneming in continuïteit blijven groeien?'

'Natuurlijk spelen er ook psychologische factoren zoals het al dan niet kunnen loslaten van de onderneming. Maar die psychologische kant van bedrijfsoverdracht is nogal fluïde en mag niet te veel domineren. Daarom hecht ik in mijn onderzoek zo veel waarde aan de strategische component van de bedrijfsoverdracht.'

Welke rol spelen de ontwikkelingsfasen van een bedrijf?
'Ik onderscheid start, vroege groei, consolidatie, succesgroei, expansie, volwassenheid en afbouw. Bij start en vroege groei is ondernemerschap vereist. De consolidatiefase vraagt juist weer om management: is de onderneming in control? Ondernemerschap komt opnieuw in beeld bij expansie. Welke partijen kan ik kopen? Hoe zorg ik voor diversificatie van mijn producten of diensten? En welke exportmarkten boor ik aan?'

'Tussen ondernemerschap en management zit een natuurlijke spanning. Die spanning, die angel is er nooit helemaal uit te halen.Ondernemerschap is creativiteit, risico nemen, naar buiten gericht zijn. Management is vooral in control zijn, planning en organisatie.'

Wat is de invloed van de buitenwereld?
'Strategievorming gaat altijd van buiten naar binnen en dan pas van binnen naar buiten. Wat speelt in de omgeving van het bedrijf? Steek je voelsprieten uit. Als het goed is, is een ondernemer daar eigenlijk altijd mee bezig. Klopt mijn visie op de omgeving? Wat is mijn aanvalsplan?'

En de rol van de onderneming zelf?
'Vanuit de onderneming geredeneerd moeten systemen en processen op orde zijn. Draait de onderneming op een manier die we zouden willen? Soms moet je een product of dienst revitaliseren. Wat wil mijn klant eigenlijk van mij, maar spreekt hij niet uit.'

Is navelstaren geoorloofd?
'Navelstaren mag. Maar vergeet jezelf niet af te vragen wat je het liefste zou willen met de overdracht. Breng dat direct in verband met het bedrijfsbelang. Het gaat dan over zaken als continuïteit, kansen en bedreigingen. Schrijf vervolgens een aanvalsplan dat verder reikt dan het moment van terugtreden. Elementen zijn missie, visie en strategie. Over je graf heen regeren mag dus in dit geval. Bespreek een en ander wel goed met het managementteam, want zij moeten dit strategisch plan in de praktijk brengen. Een gedeelde visie motiveert en geeft een hernieuwd draagvlak voor besluitvorming.'

Hoe vindt een ondernemer zichzelf opnieuw uit?
'Een ondernemer is aan de vooravond van zijn bedrijfsoverdracht in gevecht met zichzelf (wat wil ik?), zijn onderneming (welke levensfase?) en de tijdgeest. Dat is niet eenvoudig. Maar een volwassen entrepreneur is in staat om zichzelf en zijn onderneming te herpakken. Een succesvolle overdracht hoort bij goed ondernemerschap.'

Volgens Kwakkel wordt bedrijfsopvolging vaak ten onrechte ervaren als een onbevredigend proces. Juist in economisch slechte tijden moet volgens hem een ondernemer zichzelf en het bedrijf opnieuw uitvinden. De ondernemer wil ook na zijn terugtreden nog iets met zijn bedrijf. Kwakkel: 'Dat lukt niet als hij zich laat leiden door simpele checklijstjes. Het uitgangspunt moet zijn: mijn bedrijf staat en daar moet ik iets mee. Een goede overdracht is niet afbouwen, maar sterker terugkomen.

(bron: Het Financieele Dagblad)

Stoppen is ook Starten

Wed, 10 Jun 2009 15:07:25 +0200

Startende ondernemers vind je in alle soorten en maten. En ook de manier waarop zij via het ondernemerschap hun droom realiseren, kan verschillen. De algemeen directeur van de Kamer van Koophandel Nederland, de heer Frans van Steenis gaat hierop in zijn column.

Sommige mensen starten hun ondernemersbestaan als zogenaamde ‘eenpitter’. Dit zijn vaak mensen die hetzelfde werk blijven doen dat ze in vast dienstverband deden, maar nu als echte zelfstandige voor meerdere opdrachtgevers. Anderen beginnen een bedrijf rond een nieuw product of een nieuwe dienst waarmee ze een gat in de markt gevonden denken te hebben.

Maar… er zijn ook mensen die de stap naar het ondernemerschap wagen door een bestaand bedrijf over te nemen van een andere ondernemer die ermee wil stoppen. Dat juich ik toe want stoppen voor de één wordt zo starten voor de ander. Dat biedt veel voordelen voor beiden en voor de economie in het algemeen.

Overnemen heeft voordelen
Jaarlijks worden ruim 15.000 bedrijven overgedragen. Naar verwachting neemt het aantal bedrijfsoverdrachten de komende jaren verder toe als gevolg van met name de vergrijzing. Zo’n 35 procent van de ondernemers in Nederland is ouder dan 50 jaar. Het starten van het ondernemersbestaan via het overnemen van een bestaand bedrijf heeft een aantal voordelen.

Op de eerste plaats stapt de ondernemer in een lopend bedrijf, met een bestaand netwerk van klanten en leveranciers. De nieuwe ondernemer kan zich dus vanaf dag één focussen op het uitbouwen in plaats van het opbouwen van dat netwerk. Daarmee is een grote drempel, die voor veel starters vaak een voorname belemmering is, reeds genomen.

Op de tweede plaats is een bestaand bedrijf veel overzichtelijker. Er is veel historische informatie beschikbaar over de omzet, winst en groei uit het verleden, dat de nieuwe ondernemer in staat stelt een realistische prognose te maken over de toekomst en verdere uitbouw van het bedrijf. Dat is voor een starter die een nieuw bedrijf begint veel moeilijker, omdat die historische data simpelweg ontbreken.

Op de derde plaats is er binnen een bestaand bedrijf enorm veel kennis, ervaring en expertise beschikbaar die de beginnende ondernemer goed kan gebruiken. Ondernemen is tenslotte een vak, en starters maken vaak onnodige fouten door gebrek aan kennis en ervaring.

Lacunes in advisering
Een bedrijfsoverdracht vereist echter wel een goede voorbereiding aan beide zijden. De verkopende partij moet zich afvragen wanneer, hoe en aan wie het bedrijf wordt overgedragen. De koper en verkoper moeten het eens worden over de waarde van het bedrijf, de voorwaarden rond de overdracht, en de fiscale voor- en nadelen.

Goed advies is in deze periode van cruciaal belang. En daar wil het nog wel eens vastlopen. Uit onderzoek van de Kamer van Koophandel blijkt namelijk dat de markt voor advisering bij bedrijfsoverdracht, lacunes vertoont. Zo’n 90 procent van kleine ondernemers (tot 10 personeelsleden) ondervindt problemen bij het overdragen/beëindigen van hun bedrijf. Waar grote bedrijven de mogelijkheid hebben om meerdere adviseurs in te schakelen in zowel voorbereiding, onderhandeling als financiële afwikkeling, schakelen kleine ondernemers vooral adviseurs in die alleen in de voorbereiding actief zijn en vaak uit een niet geheel objectieve kring van familie, kennissen en vrienden .

Zoek een professionele overnameadviseur
Waarde, financiering en emotie blijken in het onderzoek de meest genoemde knelpunten bij ondernemers te zijn. Bewustwording en voorlichting zijn volgens de adviseurs de beste oplossing. Dames en heren ondernemers… ga liever te rade bij een professionele adviseur! De best gekwalificeerde adviseur, intermediair of bedrijfsmakelaar – is echter niet altijd haalbaar of beschikbaar voor kleine bedrijven. Daarnaast is de meest geraadpleegde adviseur – de accountant pur sang – nog vaak onvoldoende ervaren en toegerust om alleen een overdracht in zijn geheel te kunnen begeleiden.

De KvK ondersteunt
De Kamer van Koophandel ondersteunt de ondernemer bij bedrijfsoverdracht vooral in de oriënterende en voorbereidende fase. Zo kan de ondernemer bij de KvK terecht voor onder meer maatwerkgesprekken, seminars, themadagen en hulp bij het zoeken naar de meest geschikte adviseur.

De komende vijf jaar verwachten meer dan 100.000 ondernemers (15 procent van alle Nederlandse bedrijven) hun bedrijf te beëindigen. Kortom, kansen genoeg voor nieuwe ondernemers. Maar ook hier is een goede voorbereiding het halve werk om de droom van het ondernemerschap te verwezenlijken.

Koper bedrijf schuift steeds meer risico af op verkoper

Thu, 28 May 2009 15:07:21 +0200

Verkopers van bedrijven komen meer en meer in een underdog positie te zitten. Hoe kunnen kopers dit voorkomen?

Bedrijfsoverdrachten waren altijd al een complex verhaal. Door een steeds meer risicomijdende houding van kopers en daarmee het afschuiven van deze risico’s op de verkoper, komt er een extra dimensie bij die de slagingskans van een bedrijfsoverdracht nog meer onder druk zet.

Zekerheden
Uit een onlangs gehouden onderzoek en een artikel in het FD blijkt dat, mede versterkt door de recessie, ondernemers die hun bedrijf overdragen steeds meer risico’s op hun schouders krijgen. Dit betekent dat ook na de werkelijke overdracht een (groot) deel van het risico bij de verkopers blijft hangen.

Dit betekent in de praktijk dat kopers van (gedeelten van) bedrijven meer zekerheden eisen omtrent de waarborging van bijvoorbeeld omzet, de staat van de over te nemen activa (onderhoud) en reputatie etc. Als gevolg hiervan groeit het aantal bedrijfsovernames door middel van een earn-out regeling explosief. Dit houdt in dat de te ontvangen verkoopprijs geheel of gedeeltelijk afhankelijk wordt gemaakt van de toekomstige verdiensten.

Claims
Ook komt het steeds meer voor dat kopers van een bedrijf achteraf een claim indienen als er onjuiste informatie is verstrekt door de koper, te hoge voorraden zijn aangehouden of omdat er achterstallig onderhoud en investeringen worden geconstateerd na de bedrijfsovername.

Vorenstaande is een trend die zich langzamerhand meer en meer uitbreid. Verkopers van bedrijven krijgen dus met steeds grotere risico’s te maken.

Voorbereiding
Hoe kunnen ondernemers die hun bedrijf geheel of gedeeltelijk willen overdragen deze risico’s zoveel mogelijk voorkomen. Het antwoord hierop is een gedegen en tijdige voorbereiding van de bedrijfsoverdracht.

Dit betekent in kort:
• structureren
• optimaliseren en
• ‘Ballast’ elimineren!

Ik ben dan ook van mening dat ondernemers die in de (nabije) toekomst hun bedrijf willen verkopen hun bedrijf moeten laten analyseren op de verkoopbaarheid ervan. De ervaring leert mij, door een zelf ontwikkelde uniek quickscan, dat veel bedrijven niet verkoopvaardig en daarmee niet verkoopwaardig zijn.

Door het in kaart brengen van het bedrijf en vooral de aanwezige ballast, kan tijdig actie worden ondernomen om de het bedrijf aantrekkelijker te maken voor kopers. In de praktijk betekent dit nog al eens dat niet renderende- en niet kernactiviteiten afgestoten moeten worden.

Anderzijds is het van het allergrootste belang dat verkopers van bedrijven zich eens wat meer in de wensen en behoeften van de potentiële koper verdiepen. Wat vindt de koper echt waardevol en wat wordt hij/zij er beter van om het bedrijf te kopen.

Ik ben er dan ook van overtuigd dat zonder een gedegen en tijdige voorbereiding een groot deel van de over te dragen mkb bedrijven niet zal worden verkocht en dus zullen moeten worden geliquideerd. Dit heeft een enorm negatief effect op de economie, het behoud van werkgelegenheid, kennis, ervaring en het pensioen van de desbetreffende ondernemer. Ondernemers wees wijs: een goede voorbereiding is het halve werk!

Financiën niet blij met kritiek Grant Thornton

Wed, 13 May 2009 14:55:01 +0200

Het ministerie van Financiën en Grant Thornton zijn het openlijk oneens over een pakket maatregelen voor bedrijfsoverdrachten door directeur-grootaandeelhouders (dga's). Grant Thornton stelde in de Telegraaf dat deze maatregelen ontmoedigend werken. Het ministerie antwoordt op haar website dat Grant Thornton het fout ziet.

De maatregelen van staatssecretaris De Jager van Financiën zijn bedoeld om aandelenpakketten van dga's nog bij leven gemakkelijker door te schuiven naar opvolgers. Maar bij vererving van aandelen in een bv waarin geen bedrijf meer zit, moet de 25 procent inkomstenbelastingclaim direct worden afgerekend. Dit in tegenstelling tot de huidige situatie waarin het niet van belang is of een bv een onderneming drijft.

Volgens Cor Overduin, partner van Grant Thornton, leidt dit tot het achterblijven van bedrijfsverkopen door dga's. Dit geldt voor de constructies waarbij de dga's achterblijven met een bv waarop een belastingclaim rust die bij overlijden van de ondernemer direct moet worden afgerekend. In de Telegraaf voorspelde Overduin dat een toenemend aantal dga's hierdoor zal emigreren.

"Nu is het nog zo dat de dga de aandelen van een bv onbelast mag doorsluizen naar de erfgenamen, ongeacht of er in die bv een materiële onderneming zit of alleen kapitaal/beleggingen", licht Overduin zijn kritiek tegen Accountant.nl toe. "In de nieuwe situatie mag de dga alleen onbelast doorschuiven naar erfgenamen als er in de bv een materiële onderneming zit."

"Dat werkt niet stimulerend voor bedrijfsovernames. Veel ondernemers die willen verkopen, zullen om die reden wellicht dat moment uitstellen. En als ze wel verkopen, zullen ze er vaker voor kiezen om uit te wijken naar het buitenland."

Het ministerie van Financiën zegt op haar website dat Grant Thornton onjuiste informatie heeft verspreid. De belangrijkste kritiek is dat de Telegraaf het abusievelijk heeft over successierechten, waar inkomstenbelasting wordt genoemd. Maar ook de rest van de kritiek weerlegt men.

"Als wij met nieuwe voorstellen komen, consulteren wij alle partijen. Wij gaan er vanuit dat die zich ook goed informeren", aldus een mondelinge toelichting van woordvoerder Marcel Homan van het ministerie van Financiën. "Als er dan één is die zonder volledige kennis van zaken reageert op een voetnoot in ons voorstel, zien wij ons genoodzaakt daarop te reageren. Het bericht van Grant Thornton verschijnt namelijk ook op internet, waarna het ongefilterd ook wordt geplaatst op allerlei nieuwssites."

Het ministerie wijst erop dat de staatssecretaris op een aantal punten verzachtende omstandigheden doorgevoerd voor dga's met bv's. Zo staat de overheid eenmalig toe dat een ter beschikking gesteld pand kan worden ingebracht in de bv, zonder heffing van inkomstenbelasting en zonder de heffing van overdrachtsbelasting.

Desondanks staat Overduin nog steeds achter de kritiek die hij eerder ventileerde. "Hiermee stimuleer je niet dat dga's hun bedrijven overdragen."

Fiscale regime bedrijfsopvolging versoepelt

Wed, 6 May 2009 14:54:57 +0200

Staatssecretaris De Jager kondigt een aantal maatregelen aan om de positie van de directeur-grootaandeelhouder (DGA) te verbeteren. Zo wordt het mogelijk om tijdens leven een aandelenpakket door te schuiven naar de opvolger. Met betrekking tot vermogen dat vanuit privé aan de BV ter beschikking wordt gesteld worden verzachtende maatregelen voorgesteld. En de gebruikelijkloonregeling vervalt als het gebruikelijk loon niet hoger is dan € 5000 per jaar.

In de inkomstenbelasting wordt het mogelijk om ook bij schenking van een aanmerkelijk belang (meer dan 5% van de aandelen in een onderneming) gebruik te maken van een doorschuiffaciliteit. Nu kan dat alleen nog maar bij het vererven van een aanmerkelijk belang. De doorschuiffaciliteit geldt alleen voor zover de bv waarvan deze aandelen worden doorgeschoven een materiële onderneming drijft. Dit vereiste zal ook gaan gelden voor de doorschuiffaciliteit bij vererven van aanmerkelijk-belang-aandelen (waarbij een overgangsregeling zal worden getroffen). Beide doorschuiffaciliteiten zorgen ervoor dat een belastingclaim geen hindernis meer vormt bij bedrijfsopvolging.

Omdat er een doorschuiffaciliteit voor schenking komt, komt de uitstel van betalingsfaciliteit bij schenking te vervallen. Voor de situatie waarbij de aanmerkelijkbelangaandelen worden overgedragen tegen schuldigerkenning wordt de betalingsregeling verruimd. Het hoeft niet langer te gaan om overdracht binnen de familiekring.

Een dga die vermogensbestanddelen ter beschikking stelt aan zijn BV wordt daarvoor belast in box 1 van de inkomstenbelasting. De staatssecretaris verzacht deze zogenaamde terbeschikkingstellingsregeling op een aantal punten:

✓ eenmalig wordt toegestaan dat een ter beschikking gesteld pand kan worden ingebracht in de bv zonder heffing van inkomstenbelasting (door middel van doorschuiving van de boekwaarde) en zonder de heffing van overdrachtsbelasting.
✓ de terbeschikkingsteller krijgt een faciliteit die vergelijkbaar is met de MKB-winstvrijstelling.
✓ de terbeschikkingsteller krijgt recht op toepassing van de herinvesteringsreserve en de kostenegalisatiereserve.
✓ de faciliteit voor uitstel van betaling voor de terbeschikkingstellingsregeling zal worden versoepeld. Het vereiste dat de belastingschuldige over onvoldoende middelen beschikt om de belasting te voldoen, de zogenaamde vermogenstoets, vervalt.

Een dga die werkzaamheden verricht voor de bv valt onder de loon- en inkomstenbelasting. Voor de hoogte van het loon wordt uitgegaan van het zogenoemde gebruikelijke loon; oftewel wat in de markt een gebruikelijke beloning is voor vergelijkbare arbeid. De staatssecretaris stelt voor dat de gebruikelijkloonregeling niet van toepassing is als het gebruikelijke loon niet hoger is dan € 5000 per jaar. In deze gevallen hoeft er dan geen loonadministratie te worden opgezet.

De bovengenoemde voorstellen zullen worden opgenomen in het Belastingplan 2010 met een beoogde datum van inwerkingtreding van 1 januari 2010.