Kopen uit een faillissement

De beste overnames zijn de overnames die zorgvuldig zijn voorbereid door zowel de verkoper als de koper, zowel als het gaat om de verkoop, de financiering en de overdracht van het management, alsmede van de eventuele integratie in een nieuwe onderneming.

Helaas is deze situatie lang niet altijd mogelijk. Vaak zijn ondernemers pas bereid om over verkoop van de onderneming te denken als het water al aan de lippen staat. Soms is het zelfs te laat en gaat de onderneming failliet en gaat de curator de activa uitwinnen.

Het is duidelijk dat een overname vanuit een faillissement kansen biedt want de prijzen liggen laag. Het risico is evenwel erg hoog. De onderneming is immers niet voor niets in de problemen geraakt. Bij de koop vanuit een faillissement zal de koper snel moeten beslissen en risico’s moeten nemen. Voorbehouden worden niet gemaakt en garanties niet gegeven. Daar staat tegenover dat een faillissement vaak wel een goede kans biedt om te reorganiseren.

Op welke wijze pak je een doorstart vanuit een faillissement het beste aan ?

1. Maak een goed plan

Ga niet uit van min of meer voortzetting van de gestaakte onderneming, maar maak een nieuw en eigen business plan. Bedenk precies wat je wilt, wie je wilt en wat je nodig hebt. Maak een goede financiële prognose van de kasstromen in de eerste maanden en bouw reserves in. Hoe je het ook doet, ga uit van je eigen plan.

2. Wees goed voorbereid

Zodra een onderneming failliet is gegaan gaat de curator aan de slag. De curator wil zo snel mogelijk liquiditeiten vrij maken om crediteuren (en zichzelf) te betalen, dus er is niet veel tijd. Het verkoopproces verloopt onder grote druk en met veel haast. Omdat curatoren de opbrengst wilen maximaliseren werken ze vaak met verschillende biedingsrondes. Je kunt dus lang niet altijd op het geheel bieden, maar je moet aangeven in welk onderdeel je geïnteresseerd bent. Het hoogste bod op ieder onderdeel is vervolgens weer richtinggevend in de tweede ronde waar met steeds minder bieders wordt dooronderhandeld.

Starters haken vaak af in dit proces omdat ze het spoor bijster raken en omdat er geen tijd is voor ‘training on the job’ als het gaat om de procedures en wat verstandig is in het onderhandelingsspel. Starters met interesse doen er dus verstandig aan zich te laten bijstaan en te adviseren.

3. Meenemen personeel is ook geld

Bij het faillissement wordt al het personeel direct ontslagen. Dit personeel heeft dan vervolgens geen recht meer op een ontslagvergoeding. Wel heeft het personeel nog wel recht op soms wel zes weken salaris. Dat kan behoorlijk in de papieren lopen voor de curator. Een snelle overname met behoud van veel werk–gelegenheidis dus gunstig voor de curator. Deze houdt dan per saldo meer over voor de betaling van crediteuren.

Het is voorts verstandig om zo snel mogelijk met het personeel te spreken, of in elk geval met de sleutelfunctionarissen. U moet daarbij een beeld krijgen van “het vlees in de kuip”, maar ook van de haalbaarheid van uw plannen en het commitment en de motivatie om onder die plannen de schouders te zetten..

4. Financiering gereed

Het kopen van een onderneming uit een faillissement gaat in een hoog tempo en onder grote druk. Dit is geen proces waarin met een financieringsvoorbehoud kan worden gewerkt of waar de bank eerst geïnteresseerd moet worden voor kredietverruiming. Een bieder op een failliette onderneming moet zijn financiering vooraf rond of nagenoeg hebben. Overigens kan het geen kwaad om een bankier wel te betrekken bij de plannen, bijvoorbeeld vanwege de zuiverende werking van de kritische vragen die de bankier mogelijk heeft.

5. Debiteuren

Het kopen van een debiteurenportefeuille uit een faillissement is risicovol. Tegen het einde van een onderneming worden fouten gemaakt, zaken niet volledig opgeleverd, wordt te vroeg gefactureerd etc etc. Bovendien weten de debiteuren dit ook en zullen zij het “spel” wellicht tot het uiterste doorvoeren.

Aan de andere kant zijn deze debiteuren ook uw toekomstige klanten. Het is sowieso verstandig om daarmee een goede relatie op te bouwen. Als u vervolgens de portefeuille kunt kopen voor 30% tot 50% van de waarde, dan heeft u ook nog wat wisselgeld op zak.

6. Public Relations

Een onderneming in problemen loopt qua imago schade op, zeker als de problemen uitmonden in een faillissement. Bij een faillissement hebben vrijwel alle stakeholders verliezen geleden in de zin van onbetaalde rekeningen, verloren werkgelegenheid en kansen etc etc. De sfeer rondom een dergelijk bedrijf kan erg teneer geslagen zijn. Dat is niet de meest wervende en motiverende sfeer.

De nieuwe eigenaar doet er daarom goed aan om de onderneming weer een nieuw elan mee te geven. Begin een charme-offensief en straal vernieuwd vertrouwen uit. 

7. Succes niet verzekerd

Slechts zelden kan een onderneming succesvol doorstarten na een faillissement. DAF Trucks is vooralsnog een zeer succesvolle uitzondering. Onderzoek uit 2007 door onderzoekster Karin Luttikhuis in samenwerking met het CBS liet zien dat er slechts in 6,3% van alle gevallen sprake is geweest van een doorstart. Onbekend is welk deel van deze doorstarts uiteindelijk succesvol zijn gebleken.

Contact

Voor vragen kunt u contact opnemen met de heer Kunneman (06-2220 5461) of de heer Van de Langenberg (06-24486892).